Public Art. Amsterdam

BOLD TOREN BOUWMATERIALEN

Live tour Schrijvers en de Stad: Rashid Novaire

>> Speciale editie<< Live tour Schrijvers en de Stad: Fiep van Bodegom

Live tour met Schrijvers en de Stad: Alma Mathijsen

Schrijvers en de Stad: Chris Keulemans en Massih Hutak

Schip van Slebos

How to Kill a Tree, Edward Clydesdale Thomson

Walid Siti – Framer Framed

Sunday Seminar Pay Attention Please! curating the city

Officiële opening Pay Attention Please!

Fietstunnel station Amsterdam CS

IJ-boulevard

Spanje Monument 

Twee Beelden

De 7 poorten

De Muur

ADM monument

Noordbeeld

Ontmoetingsplaats

Observatorium

De Ceuvel

Gedenkteken Atatürk

NDSM-Werf

Ferrotopia – Stichting NDSM-werf

The First Turk Immigrant or The Nameless Heroes of The Revolution – Framer Framed

Johann Arens – Findings on Palpation (Extended Matter IV) – P/////AKT

Amsterdam Magisch Centrum Kunst en tegencultuur 1967-1970 – Stedelijk Museum Amsterdam

Strike A Pose – Framer Framed

Monument for the White Cube

Monuments to the Unsung – Framer Framed

GET LOST – art route, diverse kunstenaars

Silent Scream – Framer Framed

Ode aan de Bijlmer – CBK Zuidoost

De Appel

Untitled (You Don’t Have To Be Here) 

Brace for Impact, Node #6

Sami

Wegwerphuisje

Groot Landschap

Klimmuur

De Poort van Constant

Tuinen van West

Animaris Rhinoseros Transport

Stapeling omlaag

Tectona Grandis

De Kost en de Baat

Black Waves

De Kies

Staalmanplein

Mijn Kunst 2018 – CBK Zuidoost

Anastasis / ἀνάστασις – Oude Kerk

DOE IETS

Monument tegen Apartheid en Racisme

Nelson Mandela

Nationaal Monument Slavernijverleden

Portret van Jan Pieterszoon Coen, J.L. Vreugde

Hortus Botanicus

Monument for Martin Luther King

Gloei!

Voor de Bijen

Tussentijd

The Black Archives

Industrieel Monument

Corned Beef

Zonder titel, Man en Schaap

City Cells

Het Zandkasteel en de Amsterdamse Poort

Dolle Mina

Anton de Kom

Yellow Wings

De Lange Glijbaan

Zonder titel (Twee Schuine Naalden)

Mama Aisa

Sequin Monument

Monument Bijlmerramp

Tayouken Piss

Now, Speak!

Ruimtestructuur

Gedenkteken Steven van Dorpel

Graffiti Art in Heesterveld

Untitled (You Don’t Have To Be Here) – De Appel

De Waag

Licht

De Oude Kerk

Het Raam

Het Bankje

De Straatstenen

Het Stoepje

De Toeristengroep

Het Reclamebord

De Brug

Geluid

Lucht

De Oude Kerk

Waag Society

We Should Have a Conversation (2018) – De Appel

Zonder titel (Hildo)

Ode to Mingus; Spire; Menhir Tower

Opgelichte stoeptegels

Lady Solid

11 Rue Simon Crubellier

Primum movens ultimum moriens

Zonder titel

Your life is calling

Feestelijke beelden

De Wachter

White Noise

Brettensuite

Het Wiel

Betonreliëf

Under Heaven 02

WOW Amsterdam

Cascoland

Opstandingskerk

2 U’s naar buiten / 2 U’s naar binnen

Horse Chestnut

Zonder titel

Rembo

Mirage

Constructie met I-balken

Constellatie van klimtorens

wild care, tame neglect – Frankendael Foundation

Fiep van Bodegom

Roos van Rijswijk

Alma Mathijsen

Massih Hutak

Chris Keulemans

Rashid Novaire

FacebookTwitter
  • permanent
  • toegankelijk

Op 1 juli 1863 schafte Nederland, als een van de laatste landen in Europa, de slavernij af. Jaarlijks wordt deze dag gevierd met Ketikoti, wat ‘ketenen gebroken’ betekent in het Sranangtongo. In werkelijkheid werden de tot slaaf gemaakten gedwongen het zware en onbetaalde werk nog tien jaar voort te zetten. Vanwege de schadevergoeding die werd betaald aan slavenhouders, driehonderd gulden per vrijgelatene, werd er juist in die jaren werk gemaakt van de jacht op weglopers. Daarnaast wordt jaarlijks op 17 augustus de Dag van de Vrijheidsstrijd gevierd, de dag in 1795 dat meer dan tweeduizend tot slaaf gemaakten op Curaçao in opstand kwamen.

Het heeft tot 2002 geduurd voordat het eerste Amsterdamse slavernijmonument werd onthuld. Dit werk van de Surinaamse kunstenaar Erwin de Vries verbeeldt het heden, het verleden en de toekomst. De magere, aan elkaar geketende figuren tonen het slavernijverleden. Een figuur betreedt een poort, doorbreekt de muur van weerstand: het heden. En voorop, groot en sterk en glorieus: de toekomst. Vrijheid! Een spirituele ervaring, noemde De Vries het maken van het monument. ‘Ik voelde de pijn van de slaven, ook mijn voorouders. Maar ik voelde ook hun enorme kracht’.

De aanleiding voor een monument was een petitie die werd geïnitieerd door de Afro-Europese vrouwenbeweging Sophiedela. Er was behoefte aan erkenning bij veel Nederlanders wier voorouders slachtoffer waren geweest van de slavernij, want die erkenning had lang op zich laten wachten. Op de dag van de opening verzamelden veel Surinamers, Antillianen en andere belangstellenden zich op deze plek voor de inhuldiging. Het liep uit op een teleurstelling. Ze kwamen niet verder dan met zwart plastic behangen hekken waar ze niets door konden zien. Achter de hekken voltrok de plechtigheid zich in de aanwezigheid van politici, de koningin en genodigden. De mensen voor wie het monument zo hard nodig was geweest waren niet uitgenodigd. Er heerste onrust.
In 2005 voltrok zich een nieuwe botsing. Uitgerekend Rita Verdonk, op dat moment minister van Vreemdelingenzaken en Integratie en berucht om haar harde immigratiebeleid, kwam Ketikoti vieren bij het Nationaal Monument Slavernijverleden. Haar politieke ideeën belichaamden alles wat het monument wilde bestrijden, zoals discriminatie, onvrijheid en het beschouwen van andere culturen als minderwaardig. Ze was niet welkom, haar toespraak werd overstemd door tromgeroffel en ze maakte zich uit de voeten.

In 2008 richtte Verdonk Trots op Nederland op. Deze politieke partij zette zich in om de trots te herstellen die veel Nederlanders volgens haar waren kwijtgeraakt doordat het sinterklaasfeest ter discussie werd gesteld en slavernijmonumenten in haar woorden dienden ‘om ons als slecht af te schilderen’. Ook premier Balkenende sprak in 2006 van trots. Hij riep de beruchte term VOC-mentaliteit in het leven waarmee hij verwees naar het Nederlandse ondernemerschap en handelsgeest. Het is een terugkerend fenomeen in de herinnering van het koloniale verleden: de selectieve benadering waarmee een Nederlandse cultuur wordt geassocieerd met alle positieve aspecten van de ‘gouden eeuw’ en zich distantieert van de negatieve. De Gouden Eeuw wordt gezien als baken van de Nederlandse identiteit. Als er zo veel trots wordt ontleend aan deze periode, waarom blijft het besef uit dat Nederlanders met voorouders die aan de andere kant van deze geschiedenis stonden deze geschiedenis ook nog altijd bij zich dragen?
‘Gedeeld verleden, gezamenlijke toekomst’, leest een plakkaat bij het monument vanaf de kant van het Oosterpark. Maar het gedeelde verleden is nog niet vormgegeven. Het monument van Erwin de Vries lijkt te verraden waar we staan. Echte vrijheid ligt ergens in de toekomst. Het heden is nog maar een kleine poort in de muur van de weerstand.

Meer informatie

Agenda

september